DE KLEUR VAN JE KAMER


door Marcel Lucassen, TNO Human Factors

In mijn werk als wetenschappelijk onderzoeker wordt ik met enige regelmaat geconfronteerd met vragen over het effect van een gekleurde werkplekomgeving op het functioneren van mensen. Primair bekruipt me dan een enigszins onbehaaglijk gevoel omdat die vragen betrekking hebben op een tak van sport die ik zelf niet beoefen, maar belangrijker nog omdat die vragen zich m.i. lastig laten beantwoorden vanuit een goede wetenschappelijke ondergrond. Onlangs stuitte mijn oog op een artikel van Schatz & Bowers in het blad "Ergonomics in Design" dat een houvast geeft. Het artikel is getiteld "10 questions on room color: answers for workplace designers" en gaat in op een tiental vragen die gerelateerd zijn aan de veronderstelde effecten van een gekleurde kamer op menselijke prestatie, gedrag of stemming. Bij elk van de vragen beschouwen de auteurs de beschikbare literatuur.
Hun algemene conclusie is dat er geen stevig wetenschappelijk bewijs is voor de effecten van kleur op ons gedrag. Er zijn wel milde effecten maar het is zeker niet zo dat kleur als een belangrijke determinant van menselijk gedrag kan worden beschouwd. Ontwerpers worden geadviseerd om samen met de klant kleuren te selecteren die als plezierig worden ervaren en die het werk ondersteunen. Het wordt ontraden om te zwaar te hechten aan de invloed van kleur op een specifiek gedrag.

Objecten die niet zelf licht uitstralen kunnen we zien doordat ze opvallend licht reflecteren dat zo in ons oog terecht komt. In principe wordt de kleur en sfeer van een kamer dus ook bepaald door de kleur van het licht dat in die kamer wordt gebruikt. Interessant in dit verband is de vinding (een paar jaar geleden) van een lichtgevoelige cel in het netvlies van ons oog die een belangrijke invloed kan hebben op de productie van het hormoon melatonine. Dit hormoon regelt het slaap- en waakritme van de mens. Het blijkt dat blauw licht de aanmaak van melatonine onderdrukt. Deze vinding stimuleert een lijn van onderzoek waarin de mens optimaal ondersteund zou kunnen worden met gekleurd licht. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de toepassing bij mensen die in de nachtelijke uren werken (ploegendiensten in productiebedrijven, ziekenhuizen, etc.) maar ook bij mensen die veel reizen.

Referenties:

Schatz, SL; Bowers, CA. 10 questions on room color: answers for workplace designers. In: Ergonomics in design. , vol. 13, no. 4, Fall 2005, p. 21-27.

Brainaird, G.C., Hanifin, J.P., Greeson, J.M., Byrne, B., Glickman, G., Gerner, E. Rollag, M.D., (2001), Action spectrum for melatonin regulation in humans: evidence for a novel circadian photoreceptor, The journal of Neuroscience 21 (6), pp. 6405-6412.

Verschenen in Kleurenvisie 2006-4. Klik hier voor de reactie van Jacqueline van Tol.

Inloggen

 
gebruikersnaam:  
 
wachtwoord:  
 
 
 
   
Wachtwoord vergeten?  

Klik hier om uw gegevens te wijzigen

 

Stichting Kleurenvisie
Klarendalseweg 31
6822 GA Arnhem